ΣΥΜΒΑΙΝΕΙ ΤΩΡΑ
Τρίτη, 13 Ιανουαρίου, 2015 - 00:00
ΓΙΑΤΙ Η ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΕΣΜΕΥΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ

Οι «τουρκικοί» σύλλογοι και οι πολέμιοι της συνθήκης της Λωζάνης

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ
Αναλυτική νομική προσέγγιση από τον Στέργιο Γιαλάογλου

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) γνωστοποίησε στις 5 Ιανουαρίου 2015 πως στις 18 Δεκεμβρίου 2014 κοινοποίησε στην Ελλάδα τρεις συσχετισμένες προσφυγές με τίτλο «Τουρκική Ένωση Ξάνθης και λοιποί κατά Ελλάδας»

Ρεπορτάζ  Δήμος Μπακιρτζάκης
Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ) γνωστοποίησε στις 5 Ιανουαρίου 2015 πως στις 18 Δεκεμβρίου 2014 κοινοποίησε στην Ελλάδα τρεις συσχετισμένες προσφυγές με τίτλο «Τουρκική Ένωση Ξάνθης και λοιποί κατά Ελλάδας». Με την κοινοποίηση αυτή, η Ελλάδα ξαναδικάζεται γιατί περιφρόνησε τις τρεις καταδίκες από το ΕΔΔΑ για τη διάλυση της «Τουρκικής Ένωση Ξάνθης» (27 Μαρτίου 2008), του «Πολιτιστικού Συλλόγου Τούρκων Γυναικών Νομού Ροδόπης» (27 Μαρτίου 2008) και του «Συλλόγου Νεολαίας Μειονότητας Νομού Έβρου» (11 Οκτωβρίου 2007). Το ΕΔΔΑ στο συνοδευτικό ενημερωτικό σημείωμα υπενθυμίζει πως ο Άρειος Πάγος έκρινε τελικά και για τα τρία σωματεία πως οι αποφάσεις του ΕΔΔΑ δεν αποτελούσαν «νέα πραγματικά περιστατικά» ώστε στη βάση του Άρθρου 758 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας οι αποφάσεις των κατώτερων δικαστηρίων για τη διάλυση ή μη εγγραφή των τριών σωματείων να ανακληθούν και τα τρία μειονοτικά τουρκικά σωματεία να (επανα)λειτουργήσουν νόμιμα (αποφάσεις ΑΠ 353/2012, ΑΠ 1003/2013, και ΑΠ 1471/2013 αντίστοιχα). 
Το ΕΔΔΑ υπενθυμίζει το Ψήφισμα ResDH (2014)84 της Επιτροπής Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης της 5 Ιουνίου 2014, στο οποίο εκφράζεται η δυσφορία της Επιτροπής για το γεγονός ότι η Ελλάδα περιφρόνησε τόσο τη δέσμευσή της του Ιουνίου 2013 να εξευρεθεί λύση για την εκτέλεση των τριών καταδικαστικών αποφάσεων που δεν υλοποίησε αλλά και την ίδια την Επιτροπή αφού παρά τις υπομνήσεις της τελευταίας δεν έστειλε καν την προβλεπόμενη ενημέρωση της Επιτροπής. Καταλήγοντας το ΕΔΔΑ καλεί την Ελλάδα και τους προσφεύγοντες να τεκμηριώσουν αν οι αποφάσεις του Αρείου Πάγου συνιστούν «νέα προβλήματα» και άρα παραδεκτώς εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του ΕΔΔΑ και όχι (μόνο) στην αρμοδιότητα της Επιτροπής Υπουργών. Αν είναι παραδεκτές οι προσφυγές, το ΕΔΔΑ ζητά να τοποθετηθούν η Ελλάδα και οι προσφεύγοντες αν οι αποφάσεις του Αρείου Πάγου αποτελούν παραβίαση του Άρθρου 11 της ΕΣΔΑ που κατοχυρώνει «την ελευθερία του συνεταιρισμού» των προσφευγόντων μελών της τουρκικής μειονότητας. Υπενθυμίζεται πως εκκρεμεί η απόφαση του ΕΔΔΑ για την προσφυγή της Στέγης Μακεδονικού Πολιτισμού που κοινοποιήθηκε στην Ελλάδα το 2012 και εκδικάσθηκε το 2013. Και για τη Στέγη, είχε προηγηθεί καταδικαστική απόφαση του ΕΔΔΑ και άρνηση του Αρείου Πάγου να αναιρέσει τις αποφάσεις κατώτερων δικαστηρίων που είχαν επαναλάβει την άρνηση εγγραφής του σωματείου αυτού που έχουν ιδρύσει μέλη της μακεδονικής μειονότητας.  Τέλος, τονίζεται πως ο ισχυρισμός του Αρείου Πάγου πως οι αποφάσεις του ΕΔΔΑ δεν συνιστούν «νέα πραγματικά περιστατικά» είναι προσχηματικός αφού καταρρίπτεται από αποφάσεις του ίδιου δικαστηρίου που θεώρησε άλλες αποφάσεις του ΕΔΔΑ ή της Επιτροπής Ανθρώπινων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ, που αφορούσαν αστυνομική βία ή εξώσεις κατά Ρομά, ως «νέα πραγματικά περιστατικά» και παρήγγειλε την ανάσυρση από το αρχείο των αντίστοιχων ποινικών δικογραφιών στη βάση των άρθρων 43 παράγραφος 5 και 47 παράγραφος 3 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας.
Ο «Χ» ζήτησε το σχόλιο του έγκριτου νομικού από την Ξάνθη Στέργιου Γιαλάογλου, ο οποίος καταρχήν σημείωσε τα εξής: «Όντως έχουν εκδοθεί τρεις τέτοιες αποφάσεις, κι αυτό που είναι σε εκκρεμότητα είναι η επιτροπή των υπουργών της ΕΕ, η οποία έχει αποστείλει προς την χώρα μας μια ενημερωτική, τρόπον τινά, επιστολή, με την οποία την καλεί, λόγω καθυστέρησης συμμόρφωσης της σε αυτές τις αποφάσεις, ή να συμμορφωθεί ή εν πάση περιπτώσει να απαντήσει για τους λόγους της μη συμμόρφωσής της. Δεν έχει σταλεί ακόμα, εξ όσων γνωρίζω, αυτή η απάντηση από την επίσημη ελληνική πλευρά, κι ως εκ τούτου δεν μπορώ να ξέρω, τι ακριβώς θα ειπωθεί. Αυτό που εμένα ως νομικό με απασχολεί είναι η χρονική στιγμή που επέλεξαν ορισμένοι για να σπεκουλάρουν το συγκεκριμένο θέμα. Υπάρχει όμως και η αιτίαση της ελληνικής πλευράς και είναι πολύ εύλογη, το γεγονός ότι δεν έχει ληφθεί υπόψη ότι η  Ελλάδα σε αυτές τις περιπτώσεις έχει μια ιδιαίτερη ευαισθησία. Υπάρχει μια συνθήκη, αυτή της Λωζάννης που καθορίζει τις σχέσεις μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, η οποία δεν πρέπει να παραγνωρίζεται. Και ειδικά στις τρεις αποφάσεις αυτές περνάει λίγο στο απαλό. Δεν μπορούν να εμβαθύνουν, για να αντιληφθούν την ευαισθησία που έχει η χώρα μας και ιδιαίτερα την αξία της συνθήκης».
Κάποιοι προσπαθούν να δώσουν στη μειονότητα εθνικά χαρακτηριστικά, να παρουσιαστεί δηλαδή ως τουρκική μειονότητα, κι αυτό προσπαθούν να το κατορθώσουν μέσω των συλλόγων αυτών.
-Αυτό ακριβώς. Εμείς εδώ δεν έχουμε εθνική μειονότητα, αλλά θρησκευτική μειονότητα. Όλοι αυτοί που συμπτωματικά φωνάζουν για τις τρεις αποφάσεις, είναι όλοι αυτοί που είναι οι πολέμιοι της συνθήκης της Λωζάνης. Εγώ έχω μιλήσει με δύο συναδέλφους από αυτούς που έχουν τέτοια συγκεκριμένη ευαισθησία με τις αποφάσεις του ευρωπαϊκού δικαστηρίου και μου είπαν ότι ήρθε η ώρα πλέον να αναθεωρήσουμε κι αυτή την ίδια την συνθήκη της Λωζάννης, δηλαδή κάποια στιγμή φτάνουμε να θίγουμε ζητήματα τα οποία είναι πάρα πολύ σοβαρά και δε μπορεί μια τέτοια απόφαση του ευρωπαϊκού δικαστηρίου να αποκαταστήσει διμερείς διεθνείς συνθήκες, όπως αυτή της Λωζάνης που ρυθμίζει τις σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών.

Όταν πήραν την απόφαση στο ΕΔΑΔ (ευρωπαϊκό δικαστήριο ανθρωπίνων δικαιωμάτων), δεν έλαβαν υπόψη τους όλα αυτά; 
-Το ΕΔΑΔ στις αποφάσεις του στέκεται καθαρά και γενικά στην ελευθερία του συνέρχεσθε. Δεν παίρνει θέση για το τι ακριβώς λέει η συνθήκη, κι εκείνο ακριβώς που βλέπω ως δικαιολόγηση είναι πως δεν μπορεί να δεχτεί το ΕΔΑΔ ότι μπορεί ο αυτοπροσδιορισμός ο εθνοτικός να αποτελεί κίνδυνο για μια χώρα και για την εσωτερική έννομη τάξη. Δεν δέχεται δηλαδή ότι ένας άνθρωπος, ο οποίος μπορεί να αυτοπροσδιοριστεί εθνοτικά, ότι μπορεί να αποτελέσει με μόνη την ελευθερία του συνέρχεσθε απειλή για την εσωτερική έννομη τάξη.

Δηλαδή αν γίνουν αντίστοιχοι σύλλογοι με «μακεδόνες» θα είναι κι αυτό αποδεκτό;
-Πολύ εύστοχη η παρατήρηση σας. Τα θέματα αυτά δε μπορούν να λύνονται με μια γενικότερη απόφαση και παραδοχή ότι η έννομη τάξη δε μπορεί να διασαλεύεται από την ελευθερία κάποιων ομάδων να μπορούν να αυτοπροσδιορίζονται με κάποιο τρόπο, όπως το κρίνει η απόφαση του ΕΔΑΔ. Είναι πάρα πολύ πιο σοβαρό αυτό και ειδικά για χώρα, όπως η Ελλάδα, αυτές οι διμερείς διεθνείς συνθήκες, οι οποίες λύνουν διαφορές πάνω από 100 χρόνων, δεν μπορούμε να τις ξεπερνάμε αυτές ελαφριά την καρδία. Η Ελλάδα λοιπόν -κι εδώ έρχομαι να δικαιολογήσω λίγο την στάση της χώρας μου- παρά την έκδοση αυτών των αποφάσεων, έχει αντιτάξει σοβαρά επιχειρήματα και ο ίδιος ο Άρειος Πάγος στις αποφάσεις του θεωρεί πως οι αποφάσεις του ΕΔΑΔ είναι γενικές κατευθύνσεις προς την ελληνική εσωτερική έννομη τάξη.

Αυτό είναι δεσμευτικό για την χώρα μας;
-Κατά τον Άρειο Πάγο αυτό δεν είναι δεσμευτικό. Κι έχει μια σοβαρή αιτιολόγηση που θεωρεί ότι δεν παράγει τέτοια δέσμευση, γιατί θεωρεί ότι οι σχέσεις που ρυθμίζουν τις σχέσεις της χώρας με άλλες χώρες είναι πολύ πιο σοβαρές από αυτήν την συγκεκριμένη οδηγία που δίνει το ΕΔΑΔ. Γι’ αυτό λοιπόν πρέπει να είμαστε ιδιαίτερα προσεκτικοί, όταν μιλούμε γι? αυτά τα συγκεκριμένα ζητήματα, δεν είναι κάτι το οποίο μπορούμε να πούμε ότι γενικά είναι μια απόφαση δικαστηρίου και πρέπει να την υπακούσουμε. Σε αυτή λοιπόν την περίπτωση είναι πολύ πιο σοβαρά τα ζητήματα που τίθενται και πρέπει να μην τα βλέπουμε μόνο με βάση την αρχή του συνέρχεσθε, όπως λένε οι αποφάσεις του ΕΔΑΔ, αλλά να λαμβάνονται υπόψη και οι διεθνείς συνθήκες και οι διμερείς συμφωνίες μεταξύ των χωρών, από τις οποίες άπτεται και η άσκηση της εξωτερική πολιτικής αλλά και σοβαρά διπλωματικά ζητήματα, για να μην πω και εθνικά ζητήματα.

Έτσι λοιπόν ο Άρειος Πάγος αλλά και τα δικαστήρια πριν από αυτόν έχουν μια πολύ σοβαρή αιτιολόγηση και βάση γι? αυτό που λένε, την οποία η χώρα μας πλέον στην ενημέρωση που έχει θα φροντίσει να αποστείλει πιστεύω σε εύλογο χρόνο τις αιτιάσεις αυτές. Κι εν πάση περιπτώσει, αν είναι ένα θέμα το οποίο πρέπει να ρυθμιστεί συνολικά, θα πρέπει να ρυθμιστεί σε μια νέα βάση, λαμβάνοντας υπόψη πολύ σοβαρά τις ελληνικές αιτιάσεις, οι οποίες δικαιολογούν μια τέτοια συμπεριφορά.

Άρα ούτε καινούργια δικαστήρια είναι, όπως το παρουσιάζουν, ούτε σύρεται η χώρα μας σε νέες δίκες;
-Η χώρα μας πρέπει να απαντήσει στην πρόσκληση της επιτροπής του συμβουλίου Υπουργών, για να μπορέσει να δικαιολογήσει την στάση της μέχρι τώρα και εν πάση περιπτώσει είναι ένα θέμα που θα το λύσει πρωτίστως η εξωτερική πολιτική και η διπλωματία σε πρώτη φάση, κι ακολούθως θα μπούμε σε συμμόρφωση σε δικαστικές αποφάσεις.

Σχετικά Άρθρα

Μικροκομοτηναίικα

Παρελθόν θα αποτελούν μέσα σε λίγα χρόνια όπως φαίνεται  οι καλές εποχές,  όπου βιομήχανοι,  επαγγελματίες,  εργάτες και εργαζόμενοι,  αλλά και το κράτος μαζί με τους συνδικαλιστικούς φορείς,  τα έβρισκαν κα

Ημερολόγιο